Uitstap naar het CBR en de VRO te Eindhoven op 12 mei 2009

CBR ( Centraal bureau Rijvaardigheidsbewijzen )
Dit is een van de examencentra in Nederland.
Ze noemen zich ‘hét exameninstituut voor mobiliteit en verkeersveiligheid’
( land, water en lucht ) en bestaan sinds 1927. Ze zijn een zelfstandig bestuursorgaan, gecontroleerd door het ministerie van Verkeer en Waterstaat.
Hoofdtaken :
  • toetsen rijvaardigheid
  • toetsen vakbekwaamheid
  • toetsen medische geschiktheid
De jaarlijkse omzet bedraagt 100 miljoen euro. Er werken 1029 mensen waarvan 650 examinatoren.

Het theorie-examen

Gebeurt klassikaal.
Een theorie-examen duurt 1 uur, telt 65 multiple choice vragen, en kost 31.75
Er zijn:
  • 30 vragen over regelgeving
  • 10 vragen over inzicht
  • 25 vragen over gevarenherkenning (moet volgens een Europese richtlijn )
voor de eerste 2 rubrieken moet men 35 op 40 halen
Deze gevarenherkenning gebeurt op basis van stilstaande beelden.
VB: Men toont het beeld ( waar men ook ziet wat de binnenspiegel toont, de snelheid en de richtingaanwijzers ) en de leerling moet binnen de 8 seconden reageren door zogezegd te remmen, gas los te laten of niets te doen
Dit wordt minder streng gekwoteerd ( 12 op de 25 halen ) omdat stilstaande beelden een vertekend beeld geven en vooral ook omdat het nog nieuw is voor iedereen.
Er is evenals bij ons een oplossing voor mensen die op het gewone theorieexamen geen of weinig kans hebben. ( bijv. dyslexie, bepaalde angsten ) Zij moeten theorielessen gevolgd hebben en kunnen dan een examen op hun ritme aanvragen, eventueel met een tolk.
Zo’n speciaal examen kost 160 euro.
Volgend jaar wordt er een brommobiel-examen ingevoerd. Zo’n “nep-autootje” van 45 km/u
Er worden geen eisen aan de rijgeschiktheid gesteld.

De praktijkopleiding

Gebeurt voor 99.9% door een erkende rijschool, hoewel het ook niet verplicht is. De rijscholen bestaan heel dikwijls uit éénmansbedrijfjes.
Een rijles duurt één uur.

De tussentijdse toets

Wordt sinds 1994 geregeld door het CBR. Dient als advies vanwege de examinator aan de opleider en de leerling. Hierbij MOET de opleider meerijden.
Voordeel voor de opleider
  • hoe presteert de leerling onder stress
  • nabootsing examen
  • als de maneuvers goed waren krijgt de leerling vrijstelling bij het echte examen.

Het praktijkexamen

Reservatie : rijscholen zijn bemiddelaars tussen CBR en hun klanten.
De wachttijd voor het eerste examen mag de 7 weken niet overschrijden en een herexamen moet binnen de 5 weken kunnen. Men mag eender waar in Nederland examen afleggen.
De examinatoren kunnen vooraf gegevens van de leerlingen opvragen (bijvoorbeeld details over hun opleiding ) en bespreken vooraf ook met de rij-instructeur hoe ze de leerling het best opvangen! De leerling vult voor aanvang van het examen een formulier in genaamd “zelfreflectie”. Die gegevens worden na het examen bekeken en kunnen besproken worden bij de eindbeoordeling, al was het maar om gegrond advies te kunnen geven

Om valse identiteiten op te sporen, worden de examinatoren opgeleid door een bureau gespecialiseerd in gelaatsherkenning.
De ontvangst wordt speciaal verzorgd opdat de leerling zich zoveel mogelijk op zijn gemak zou voelen.
( bij een bezoek van CBR-mensen aan het examencentrum van Alken ( België ) vonden ze dat dit aspect volkomen genegeerd werd (quote:‘abominabel’)). Tijdens het examen zit de examinator vooraan en de opleider MAG mee.
Wat de examinatoren opviel in België : de ijzige stilte tijdens het examen! Ook bij examen met een privé-voertuig, moet dit uitgerust zijn zoals een leswagen (dubbele bediening !). De particuliere opleider mag niet mee in de wagen tenzij hij een instructeurbrevet heeft.. Een praktijkexamen duurt 50 minuten. 10 Minuten hiervan bevatten “zelfstandig route-rijden”. Dit is bijvoorbeeld: * GPS Rijden naar oriëntatiepunten ; het hoogste gebouw, stadion, ed. * Volg “richting Breda” Situatiebevraging : men stopt en stelt vragen over - milieu / sociaal weggedrag / beheersing / veiligheid / doorstroming. Twee bijzondere maneuvers, gekozen uit: (keren, bocht achteruit), fileparkeren ( met 1 correctie toegelaten ), helling. Bijvoorbeeld ook parkeren “zo dicht mogelijk bij de ingang van de supermarkt” Een praktijkexamen kost 90 euro.

Losse opmerkingen

  • De rij-instructeur mag zich niet bemoeien bij de eindbespreking.
  • Gemiddelde duur opleiding : 40 uur. Ong 2000 euro
  • Men werkt aan een nieuw theorie-examen, praktijkexamen en opleiding van instructeurs.
  • 60 % van de kandidaten vraagt een tussentijdse toets.
  • Als men 4 maal gezakt is, wordt dit onderzocht
  • De examinator geeft de uitslag van het examen online door aan de gemeente, die het rijbewijs klaarmaakt.
  • Aantal examens B:
    • gewoon examen 385.000 47 % geslaagd
    • RIS ( rijbewijs in stappen ) 13.000 63 % geslaagd
  • Een Rijbewijs In Stappen-examen kan enkel gegeven worden aan een instructeur die RIS erkend is. Hiervoor moet hij regelmatig bijscholen.
  • RIS is in Belgie nog relatief onbekend, wat een groot gemis is, (volgens Frank) We streven ernaar in de toekomst dit systeem ook in Belgie van de grond te krijgen…
  • RIS wordt creatiever genoemd en verlangt een andere aanpak van de kandidaten.
  • Van de zelfreflectie ( een aantal stellingen beoordelen van 1 tot 10 naargelang je vindt dat het op jezelf van toepassing is ) , vindt het CBR belangrijk dat ze regelmatig plaatsvindt gedurende de opleiding.

De taken van de hoofdexaminator

  • kennis sociale vaardigheden ( bij de examinatoren wordt hieraan om de twee maanden gewerkt)
  • scholingstraject ( aangestuurd vanuit Rijswijk - hoofdzetel van het CBR.
  • Rijschoolcontacten ( 24 u op 24 online verbinding met het CBR )
  • Contacten met de directies/ Elk kwartaal is er regionaal contact.
  • De examenplaatsen worden bezocht. Er is 2 keer per jaar “examenplaatsoverleg” waar alle opleiders uitgenodigd worden.
  • Tenslotte “relatiemanagement” met wederzijdse bezoeken.

De Veldhovense Rij-instructeurs Opleiding (VRO)

Dit opleidingscentrum van Wilbert en Liesbeth Van Beersum
werd ’s namiddags bezocht.
Wilbert hoopt dat de opleiding van examinatoren en opleiders in het begin samen gaat gebeuren, om daarna te splitsen afhankelijk van de beoogde job (examinator of instructeur) beoordelen / observeren of instructie geven / coachen. Dit zal als grote voordeel hebben dat beiden uiteindelijk dezelfde taal spreken.
Wilbert werkt samen met de Vlaamse Stichting Verkeerskunde.

Gehoord en memorabel

  • “...samenwerking tussen CBR, de rijscholen en het ministerie....”
  • “Bij het praktisch examen bromfiets, zal de examinator ook volgen met een bromfiets.”
  • “Bij agressief gedrag tijdens het examen, wordt de kandidaat doorverwezen naar een psychiater.”
  • “Het leuke aan opleiden is dat de leerling steeds buiten gaat op een hoger niveau.”
  • “Iemand die goed theorie kan geven, zal ook beter zijn in de praktijk.”
  • “Vanaf 1 juni 2009 worden de opleiding lesgever theorie / praktijk gescheiden.”


Algemeen besluit

Nederland stelt veel meer de toekomstige chauffeur centraal. Men kijkt veel meer naar zijn of haar sociaal gedrag en het gebruik van het gezond verstand bij het zich bewegen in het verkeer. Dit zonder slaafs bepaalde handelingen of procedures te volgen. Tevens zijn ze meer klantgericht in de werkelijke betekenis van het woord.

Bij de lesgevers en examinatoren leggen ze de lat voor de sociale vaardigheden veel hoger.

PS. Paul De Schepper (VERI-penningmeester) is vooraf twee keer op prospectie geweest ; het was dan ook tot in de puntjes georganiseerd.

PPS : dit verslag ontvingen we van instructeur Boudewijn Claessens die zowat de hele dag vlijtig notities nam, waarvoor onze dank, Boudewijn! Zijn zeer gedetailleerd verslag werd enigszins ingekort.

Als u meer wilt weten, spreek ons aan en vooral GA VOLGENDE KEER MEE!

De thuisblijvers hadden zoals zo dikwijls:… Ongelijk!